Teknik SEO

XML Sitemap Nasıl Oluşturulur ve Google’a Gönderilir?

XML sitemap (site haritası), arama motorlarına keşfetmesini istediğiniz URL’lerin listesini makine tarafından okunabilir bir biçimde sunan dosyadır. Yeni yayımlanan sayfaların daha hızlı bulunmasına, iç bağlantılarla zor ulaşılan sayfaların keşfedilmesine ve sitenizin yapısının arama motorlarınca daha iyi anlaşılmasına yardımcı olur. Ancak sitemap göndermek, bir sayfanın taranacağı veya dizine ekleneceği garantisi değildir; Google sitemap’i bir öneri olarak değerlendirir. En yararlı sitemap, yalnızca güncel, 200 yanıtı veren, dizine eklenmeye uygun ve canonical adreslerden oluşan temiz bir listedir. Bu rehberde sitemap’in yapısını, neyi içermesi ve neyi içermemesi gerektiğini, WordPress’te yerleşik ve eklenti tabanlı sitemap yönetimini, Google’a gönderimi ve Search Console raporlarının yorumlanmasını adım adım ele alıyoruz.

XML sitemap neden gerekli?

Arama motorları sayfaları genellikle bağlantıları takip ederek keşfeder. İyi iç bağlantılara sahip küçük bir sitede sitemap olmadan da tüm sayfalar bulunabilir. Buna karşılık sitemap özellikle şu durumlarda belirgin fayda sağlar:

  • Yüzlerce veya binlerce sayfası olan siteler
  • Sık yeni içerik yayımlayan haber ve blog siteleri
  • Henüz dış bağlantı almamış yeni siteler
  • İç bağlantılarla birbirine zayıf bağlı sayfaları olan siteler
  • Görsel veya video içeriğinin arama sonuçlarında keşfedilmesi istenen siteler

Sitemap ayrıca Search Console’da hangi gönderilmiş sayfaların dizine eklendiğini, hangilerinin eklenmediğini ve nedenini görmenizi sağlayan bir ölçüm aracıdır.

Sitemap’in yapısı

Bir XML sitemap, urlset kök öğesi içinde her sayfa için bir url öğesi barındırır. Zorunlu alan yalnızca loc (sayfa adresi) alanıdır:

<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<urlset xmlns="http://www.sitemaps.org/schemas/sitemap/0.9">
  <url>
    <loc>https://alanadi.com/rag-sistemi/</loc>
    <lastmod>2026-10-09</lastmod>
  </url>
  <url>
    <loc>https://alanadi.com/streaming-api/</loc>
    <lastmod>2026-10-05</lastmod>
  </url>
</urlset>
Sitemap'e neler girmeli?
Yalnızca 200 dönen, dizine uygun canonical URL'ler.
  • lastmod: Sayfanın içeriğinin son anlamlı güncellenme tarihi. Google, bu değer tutarlı ve doğru olduğunda dikkate alır. Her gün otomatik değişen veya içerik değişmeden güncellenen lastmod değerleri güvenilirliğini kaybeder.
  • changefreq ve priority: Google bu iki alanı dikkate almadığını açıklamıştır; eklemek zararsızdır ama fayda sağlamaz.
  • Boyut sınırı: Tek bir sitemap dosyası en fazla 50.000 URL ve sıkıştırılmamış halde 50 MB olabilir. Daha büyük siteler birden fazla sitemap dosyası ve bunları listeleyen bir sitemap indeks dosyası kullanır.
  • Mutlak adresler: URL’ler protokol ve alan adıyla birlikte tam adres olarak yazılmalıdır.

Sitemap’e neler girmeli, neler girmemeli?

Sitemap’e yalnızca arama sonuçlarında görünmesini istediğiniz, yayımdaki ve 200 yanıtı veren canonical URL’leri ekleyin. Şu sayfaları dışarıda bırakın:

  • Noindex sayfalar: Hem “dizine ekle” hem “ekleme” diyen çelişkili sinyaller oluşturur.
  • Yönlendirilen URL’ler: 301 ile başka adrese giden eski adresler yerine yalnızca nihai adresi listeleyin.
  • 404 ve 410 dönen sayfalar: Silinen içerik sitemap’ten de çıkarılmalıdır.
  • Canonical olmayan sürümler: Parametreli, sayfalanmış veya yazdırma sürümleri gibi canonical’ı başka bir adresi gösteren sayfalar.
  • Taslak, özel ve şifre korumalı sayfalar.
  • İnce veya değersiz sayfalar: Tek yazılık etiket sayfaları, boş kategori arşivleri, ek (attachment) sayfaları gibi kullanıcıya değer katmayan sayfalar.

Temiz bir sitemap, Search Console raporlarını da anlamlı kılar. Sitemap’te noindex veya yönlendirilen sayfalar varsa “gönderildi ama dizine eklenmedi” uyarıları artar ve gerçek sorunları ayırt etmek zorlaşır.

WordPress’te sitemap yönetimi

WordPress 5.5’ten itibaren çekirdekte yerleşik bir XML sitemap bulunur ve /wp-sitemap.xml adresinden sunulur. Rank Math, Yoast SEO gibi SEO eklentileri ise kendi sitemap’lerini oluşturur ve genellikle yerleşik sitemap’i otomatik olarak devre dışı bırakır. Önce sitenizde hangi sitemap’in etkin olduğunu ve hangi URL’leri içerdiğini inceleyin; iki farklı sitemap’i aynı anda Google’a göndermek zorunlu değildir ve karışıklık yaratabilir.

  1. Adresi bulun: Tarayıcıda /wp-sitemap.xml ve SEO eklentinizin sitemap indeks adresini (Rank Math ve Yoast’ta genellikle /sitemap_index.xml) açın. Hangisi çalışıyorsa onu kullanın.
  2. İçerik türlerini seçin: SEO eklentisinin sitemap ayarlarında yazılar, sayfalar ve gerçekten aranmasını istediğiniz özel içerik türleri dahil, ekler ve gereksiz taksonomiler hariç olmalıdır.
  3. Taksonomileri değerlendirin: Kategori sayfaları değerli içerik sunuyorsa dahil edin; etiket sayfaları çoğu blogda ince içerik ürettiği için genellikle hariç tutulur.
  4. Görselleri kontrol edin: Eklentiler yazılardaki görselleri sitemap’e ekleyebilir; bu, görsel aramada keşfi kolaylaştırır.
  5. Noindex ile uyum: Noindex olarak işaretlediğiniz içeriklerin sitemap’ten otomatik çıktığını doğrulayın.

WordPress’in Ayarlar → Okuma ekranındaki “Arama motorlarının bu siteyi indekslemesini engelle” seçeneği işaretliyse sitemap de devre dışı kalabilir ve site arama motorlarına kapanır. Test ortamından canlıya geçişte bu seçeneğin kapatıldığını mutlaka kontrol edin.

Sitemap 404 veriyorsa

WordPress’te sitemap adresi 404 döndürüyorsa genellikle kalıcı bağlantı yeniden yazma kuralları güncel değildir. Ayarlar → Kalıcı Bağlantılar ekranında hiçbir şeyi değiştirmeden “Değişiklikleri kaydet” düğmesine basmak kuralları yeniler. Kategori adresinden /category/ ekini kaldıran birden fazla eklenti veya özel kod kullanıyorsanız bu çakışma da sitemap kurallarını bozabilir; aynı işi yapan ayarlardan yalnızca birini açık bırakın. Sorun sürerse önbellek ve sunucu yeniden yazma kurallarını kontrol edin.

WordPress'te sitemap'i hazırlama ve gönderme
İki sitemap'i aynı anda göndermek gerekmez.

Sitemap’i Google’a göndermek

Sitemap’i Google’ın bulmasını sağlamanın iki yolu vardır ve ikisini birlikte kullanmak önerilir:

  • robots.txt: Dosyanın sonuna Sitemap: https://alanadi.com/sitemap_index.xml satırını ekleyin. Bu satır tüm arama motorlarının sitemap’i otomatik bulmasını sağlar.
  • Search Console: Sol menüdeki Site haritaları bölümüne sitemap adresini girip gönderin. Gönderimden sonra durum “Başarılı” olarak görünmeli ve keşfedilen URL sayısı listelenmelidir.

Sitemap indeks dosyası kullanıyorsanız yalnızca indeks adresini göndermek yeterlidir; Google alt sitemap’leri indeksten okur. robots.txt dosyasının yapılandırması için robots.txt SEO rehberimize bakabilirsiniz.

Search Console raporlarını yorumlamak

Sitemap gönderildikten sonra Sayfa Dizine Ekleme raporunu sitemap filtresiyle açarak yalnızca gönderdiğiniz URL’lerin durumunu görebilirsiniz. Sık görülen durumlar ve anlamları şunlardır:

  • Tarandı – şu anda dizine eklenmedi: Google sayfayı gördü ama dizine almaya değer bulmadı. Genellikle içerik kalitesi veya benzer sayfalarla yarışma sorunudur.
  • Keşfedildi – şu anda dizine eklenmedi: Google adresi biliyor ama henüz taramadı. Yeni sitelerde ve tarama bütçesi sınırlı sitelerde normaldir; iç bağlantıları güçlendirmek yardımcı olur.
  • Yönlendirmeli sayfa: Sitemap’te yönlendirilen adres var; nihai adresle değiştirin.
  • “noindex” etiketi tarafından hariç tutuldu: Sitemap’te noindex sayfa var; ya noindex’i kaldırın ya da sitemap’ten çıkarın.
  • Kullanıcı tarafından seçilen standart sayfa olmadan kopya: Benzer içerikli sayfalar var; canonical ve içerik farklılaştırması gerekir.

Search Console’un genel kullanımı için Search Console kurulum rehberimize göz atabilirsiniz.

Büyük siteler için ek öneriler

  • Sitemap’leri içerik türüne göre bölmek (yazılar, sayfalar, ürünler, kategoriler) hangi bölümde dizine ekleme sorunu olduğunu görmeyi kolaylaştırır.
  • Haber siteleri için son iki günün haberlerini içeren ayrı bir haber sitemap’i kullanılabilir.
  • Sitemap’in dinamik oluşturulduğu sitelerde önbellek kullanın; her istekte binlerce kaydı sorgulayan bir sitemap sunucuyu yorar. Önbelleğin içerik güncellendiğinde temizlendiğini doğrulayın.
  • Silinen veya taslağa alınan içeriklerin sitemap’ten çıktığını düzenli kontrol edin.

Görsel ve video sitemap’leri

Standart sitemap sayfaları listeler; görsel ve video içeriğinin keşfini güçlendirmek için sitemap’e ek bilgiler eklenebilir. Görsel sitemap uzantısı, her sayfa için o sayfada bulunan görsellerin adreslerini listeler. Bu, özellikle görsellerin JavaScript ile yüklendiği veya tembel yükleme nedeniyle doğrudan HTML’de bulunmadığı sitelerde görsel aramada keşfi kolaylaştırır. Rank Math ve Yoast gibi eklentiler yazılardaki görselleri sitemap’e otomatik ekler.

Video içeriği barındıran siteler için video sitemap’i; video başlığı, açıklaması, küçük resmi ve süresi gibi bilgileri arama motorlarına iletir. YouTube’a yüklenip sayfaya gömülen videolar için genellikle ayrı bir video sitemap’ine gerek yoktur; ancak kendi sunucunuzda barındırdığınız videolar için faydalı olabilir.

Sitemap’i özel bir PHP veya Laravel uygulamasında oluşturmak

WordPress dışındaki projelerde sitemap’i kendiniz oluşturmanız gerekir. İki yaygın yaklaşım vardır:

  • Dinamik sitemap: Bir rota, istek geldiğinde veritabanından yayımdaki sayfaları okuyup XML üretir. Her zaman günceldir ama çok sayıda kayıtta yavaş olabilir; sonucu kısa süreli önbelleğe almak gerekir.
  • Statik sitemap: Zamanlanmış bir görev (cron) belirli aralıklarla sitemap dosyasını oluşturup public klasörüne yazar. Sunucuya yük bindirmez; içerik yayımlandığında görevi tetiklemek güncelliği artırır.

Her iki yaklaşımda da yalnızca yayımdaki, dizine eklenmeye uygun sayfaları listeleyin; lastmod değerini içeriğin gerçek güncellenme tarihinden alın ve 50.000 URL sınırını aşan durumlarda sitemap’i bölüp bir indeks dosyası kullanın. XML’deki özel karakterlerin (& gibi) kaçışlandığından emin olun; geçersiz XML, Search Console’da “sitemap okunamadı” hatasına yol açar.

Sitemap hataları ve çözümleri

  • “Site haritası okunamadı”: Sitemap adresi 404 dönüyor, HTML içerik döndürüyor veya XML biçimi bozuk. Adresi tarayıcıda açıp gerçekten XML döndüğünü kontrol edin.
  • “Site haritası HTML sayfasıdır”: Sunucu sitemap adresi için XML yerine bir HTML sayfası (genellikle 404 sayfası) döndürüyor. Yeniden yazma kurallarını yenileyin.
  • Keşfedilen URL sayısı sıfır: Sitemap boş veya içindeki URL’ler farklı bir alan adına ait (ör. http yerine https mülkünde http adresler).
  • Uzun süre “Beklemede”: Yeni gönderilen sitemap’lerin işlenmesi zaman alabilir; birkaç gün bekleyin.

Sıkça Sorulan Sorular

Sitemap göndermek sıralamayı yükseltir mi?

Hayır. Sitemap keşfi kolaylaştırır ama sıralama sinyali değildir. Dizine eklenen sayfaların nasıl sıralanacağı içerik kalitesine ve diğer faktörlere bağlıdır.

Sitemap’i ne sıklıkla yeniden göndermeliyim?

Bir kez göndermek yeterlidir; Google sitemap’i düzenli olarak yeniden okur. WordPress ve SEO eklentileri yeni içerik yayımlandığında sitemap’i otomatik günceller.

Hem WordPress’in yerleşik sitemap’i hem eklentinin sitemap’i açık olabilir mi?

Teknik olarak mümkün ama gereksizdir. Çoğu SEO eklentisi yerleşik sitemap’i otomatik kapatır. Search Console’a yalnızca kullandığınız sitemap’i gönderin.

Sitemap’te 1.000 URL var ama yalnızca 300’ü dizine eklendi, neden?

Sitemap’te dizine uygun olmayan sayfalar olabilir veya Google bazı sayfaları değerli bulmamış olabilir. Sayfa Dizine Ekleme raporunda sitemap filtresiyle nedenleri tek tek inceleyin.

Sitemap’te lastmod tarihini her gün güncellemeli miyim?

Hayır. lastmod yalnızca içerik anlamlı şekilde değiştiğinde güncellenmelidir. İçerik değişmeden sürekli güncellenen tarihler Google’ın bu değere güvenmemesine yol açar.

Bing ve Yandex için ayrıca gönderim gerekir mi?

robots.txt dosyasındaki Sitemap satırı tüm arama motorları tarafından okunur. Daha ayrıntılı rapor almak isterseniz Bing Webmaster Tools ve Yandex Webmaster panellerine de sitemap gönderebilirsiniz.

İlgili Rehberler

Kaynaklar ve İleri Okuma

özgür BAYRAM

Özgür Bayram, WordPress, Laravel, yapay zekâ ve web performansı alanlarında çalışan bir yazılım geliştiricisidir. Bilim Meraklısı’nda teknoloji, yazılım, hosting, SEO ve dijital araçlar hakkında anlaşılır, uygulanabilir rehberler hazırlar. Amacı, teknik konuları sade bir dille anlatarak okuyucuların doğru kararlar vermesine ve sorunlarını güvenle çözmesine yardımcı olmaktır.

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu